Erfrecht. Wilsonbekwaamheid. Geestelijke stoornis. Wilsverklaring. Nadeel. Voorzienbaarheid. Stelplicht. Bewijslast. Bewijs. Rechtsvermoeden. Medische verklaring.

De Advocaat-Generaal bij het parket van de Hoge Raad heeft onlangs het toetsingskader van de vaststelling van wilsonbekwaamheid wegens een geestelijke stoornis besproken.

Het cassatiemiddel bevat klachten die uit verschillende onderdelen bestaan.

De klachten bestrijden onder andere het oordeel van het Hof dat bij erflater ten tijde van het aangaan van de koopovereenkomst sprake was van een relevante aantasting van en stoornis in zijn geestelijke vermogens.

Erfrecht. Wilsonbekwaamheid. Geestelijke stoornis. Wilsverklaring. Nadeel. Voorzienbaarheid. Stelplicht. Bewijslast. Bewijs. Rechtsvermoeden. Medische verklaring.

De A-G  overweegt als volgt.

Een rechtshandeling vereist een op een rechtsgevolg gerichte wil die zich door een verklaring heeft geopenbaard (art. 3:33 BW).

Een rechtshandeling die is gesloten onder invloed van een geestelijke stoornis is vernietigbaar (artikel 3:34 lid 2 BW).

Hierop kan geen beroep worden gedaan indien de wederpartij er gerechtvaardigd op heeft vertrouwd dat de verklaring met de wil overeenstemde (artikel 3:35 BW).

Artikel 3:34 lid 1 BW bepaalt dat iemand wiens geestvermogens blijvend of tijdelijk zijn gestoord, iets heeft verklaard, een met de verklaring overeenstemmende wil wordt geacht te ontbreken, indien de stoornis een redelijke waardering der bij de handeling betrokken belangen belette, of indien de verklaring onder invloed van die stoornis is gedaan.

Een verklaring wordt vermoed onder invloed van de stoornis te zijn gedaan, indien de rechtshandeling voor de geestelijk gestoorde nadelig was, tenzij het nadeel op het tijdstip van de rechtshandeling redelijkerwijze niet was te voorzien.

Op de partij die zich op de vernietigbaarheid van de rechtshandeling beroept, rusten de stelplicht en bewijslast

  • dat er ten tijde van het verrichten van de rechtshandeling sprake was van een geestelijke stoornis en
  • dat in verband daarmee de wil tot het verrichten van de rechtshandeling heeft ontbroken.

In de regel kan aan het eerste punt worden voldaan door een voldoende onderbouwde medische verklaring in het geding te brengen die deze stelling ondersteunt (HR 9 september 2016, HR:2016:2047, NJ 2016/408)

Ten aanzien van het tweede punt bevat artikel 3:34 lid 1 BW onder meer een onweerlegbaar vermoeden dat de wil ontbrak indien de verklaring onder invloed van een geestelijke stoornis is gedaan.

Indien de rechtshandeling voor de betrokkene nadelig was, wordt de verklaring vermoed onder invloed van een stoornis te zijn gedaan, tenzij het nadeel op het tijdstip van de rechtshandeling redelijkerwijs niet was te voorzien.

Hiermee is gedoeld op naar objectieve maatstaven redelijkerwijs niet voorzienbaar nadeel.

Wilt u de gehele uitspraak bekijken? Klik dan hier.

Heeft u een vraag aan onze advocaat nietig testament over de vereffening of verdeling van een erfenis, over de rechtsgeldigheid of uitleg van een testament of over de nietigheid van een testament, over de taken en bevoegdheden van de executeur, over het kindsdeel of over de legitieme of over de wilsbekwaamheid van de erflater ten tijde van het opmaken van het testament, belt u dan gerust onze advocaat nietig testament op 020-3980150.

Wilt u meer weten over de rechtsgeldigheid van een testament of over de nietigheid of vernietigbaarheid van een testament, bezoek dan onze website over het testament. Klik dan hier.

Wilt u meer weten over het erfrecht, bezoek dan onze website. Klik dan hier.

Wilt u meer weten over ons advocatenkantoor? Klik dan hier.