Erfrecht. Testament. Wilsonbekwaamheid? Vaststellen van de wilsbekwaamheid door de notaris. Zorgvuldigheid. Gerede twijfel? Terminale ziekte. Spoedtestament. Toetsing.

Het Gerechtshof Amsterdam heeft op 30 november 2021 uitspraak gedaan over de vraag of de notaris zorgvuldig gehandeld had bij het vaststellen van de wilsbekwaamheid bij het opmaken van een spoedtestament vanwege een terminale ziekte.

Op 22 oktober 2018 is overleden X (hierna: erflater).

Erflater is geboren uit het huwelijk van klager 2 (hierna ook: vader) en Y (hierna: moeder).

Naast erflater zijn uit het huwelijk van vader en moeder één dochter en vier zonen geboren, waarvan de jongste zoon hier optreedt als klager 1.

Erflater woonde – in een hem in eigendom toebehorende woning – samen met Z (hierna: de partner) en twee uit hun relatie geboren kinderen, alsmede een uit een eerdere relatie van de partner geboren dochter.

Naast het woonhuis van erflater woonde en woont klager 2 op basis van een levenslang recht van gebruik en bewoning in een eveneens aan erflater in eigendom toebehorende woning.

Deze woning is destijds door erflater gekocht van zijn ouders en is op 29 september 1992 aan hem overgedragen.

In oktober 2018 was erflater terminaal ziek.

Op zondagmiddag 21 oktober 2018 ging zijn toestand zo snel achteruit dat is besloten om een notaris te zoeken om met spoed een testament te passeren.

In de avond van 21 oktober 2018 heeft de notaris het testament van erflater gepasseerd.

Samengevat verwijten klagers de notaris dat het testament niet overeenkomstig de wil van erflater is, dat de notaris erflater ten onrechte wilsbekwaam heeft bevonden en dat de notaris zich bij het voorbereiden, opstellen en passeren van het testament klachtwaardig hebben gedragen.

Erfrecht. Testament. Wilsbekwaamheid. Vaststellen van de wilsonbekwaamheid door de notaris. Zorgvuldigheid. Gerede Twijfel? Terminale ziekte. Spoedtestament. Toetsing.

De rechter oordeelt als volgt.

Bij de beoordeling van de wilsbekwaamheid van een betrokken cliënt moet worden uitgegaan van de eigen waarneming van de notaris, aan wie in dat kader beoordelingsruimte toekomt.

Pas bij gerede twijfel aan de wilsbekwaamheid is verder onderzoek aangewezen (vgl. GHAMS:2020:1164).

Met de kamer is het hof van oordeel dat de notaris aan de hand van feiten en omstandigheden aannemelijk heeft gemaakt dat zij de wilsbekwaamheid van erflater naar behoren heeft beoordeeld.

Uit de stukken en het verhandelde ter zitting is gebleken dat de notaris twee keer met erflater heeft gesproken en dat erflater consistent in zijn wensen is geweest.

Deze wensen waren voor de notaris ook begrijpelijk en verklaarbaar, nu de situatie van erflater overzichtelijk was (zowel op familierechtelijk als op vermogensrechtelijk gebied).

Er zijn geen feiten of omstandigheden aangevoerd die aanleiding geven om vraagtekens te plaatsen bij de juistheid van het relaas van de notaris omtrent de gang van zaken en haar waarnemingen.

Het hof is van oordeel dat de notaris voldoende aannemelijk heeft gemaakt dat zij, gegeven de aan haar toekomende beoordelingsruimte, tot de conclusie heeft kunnen komen dat erflater wilsbekwaam was.

Zij had dan ook geen reden om het Stappenplan Beoordeling Wilsbekwaamheid van de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie (KNB) te volgen en nader onderzoek te doen naar de wilsbekwaamheid van erflater.

Anders dan klager betoogt is het feit dat erflater terminaal ziek was en medicatie gebruikte, onvoldoende voor het oordeel dat de notaris gerede twijfel had moeten hebben aan de wilsbekwaamheid van erflater.

Het hof acht daarom, net als de kamer, dit klachtonderdeel ongegrond.

Wilt u de gehele uitspraak bekijken? Klik dan hier.

Heeft u een vraag aan onze advocaat nietig testament over de vereffening of verdeling van een erfenis, over de rechtsgeldigheid of uitleg van een testament of over de nietigheid van een testament, over de taken en bevoegdheden van de executeur, over het kindsdeel of over de legitieme of over de wilsbekwaamheid van de erflater ten tijde van het opmaken van het testament, belt u dan gerust onze advocaat nietig testament op 020-3980150.

Wilt u meer weten over de rechtsgeldigheid van een testament of over de nietigheid of vernietigbaarheid van een testament, bezoek dan onze website over het testament. Klik dan hier.

Wilt u meer weten over het erfrecht, bezoek dan onze website. Klik dan hier.

Wilt u meer weten over ons advocatenkantoor? Klik dan hier.