Vernietiging van een testament? Testament nietig vanwege wilsonbekwaamheid erflaatster? Uitleg. Bewijs. Deskundigen.

Van onze advocaat nietigheid testament. De Rechtbank Rotterdam heeft op 8 augustus 2018 uitspraak gedaan in een geschil tussen de twee dochters van erflaatster over de geldigheid van het testament. Een deskundige arts zal onderzoeken of erflaatster kon begrijpen wat er in het testament stond en andere beslissingen over de omvang van de erfenis.

Testament: nietigheid

Niet in geschil is, dat gedaagde ingevolge het testament van 17 juni 2013 enig erfgenaam van erflaatster is. Anders dan gedaagde aanvoert, heeft eiseres haar rechten om het testament aan te vechten niet prijsgegeven door aanspraak te maken op haar aandeel als legitimaris.

Veeleer moet deze aanspraak worden geduid als het veilig stellen van de vervaltermijn in artikel 4:85 BW. Het verweer van gedaagde dat eiseres het testament niet meer mag aanvechten faalt dus.

Als erflaatster de testamenten van 17 juni 2013 en 25 augustus 2012 heeft opgemaakt terwijl zij aan een stoornis van de geestesvermogens leed, dan wordt de wil geacht niet overeen te stemmen met de verklaring indien (a) de stoornis een redelijke waardering van de bij de handeling betrokken belangen belette of (b) de verklaring onder invloed van de stoornis is gedaan (artikel 3:34 lid 1 BW). Als de wil niet met de verklaring overeenstemde, zijn de testamenten, die zijn aan te merken als eenzijdige rechtshandelingen die niet tot een of meer personen gericht zijn, nietig.

De stelplicht en bewijslast van de stelling dat erflaatster door een stoornis van haar geestesvermogens niet in staat was haar wil te bepalen, rust ingevolge de hoofdregel van art 150 Rv op eiseres.

In de regel voldoet de desbetreffende partij aan haar stelplicht door een voldoende onderbouwde medische verklaring in het geding te brengen die deze stelling ondersteunt (Hoge Raad 9 september 2016, HR:2016:2047).

Eiseres stelt het volgende:

Erflaatster was niet wilsbekwaam toen zij de testamenten tekende. Dit blijkt uit:

– een psychiatrisch onderzoek van 28 oktober 2010, waarbij erflaatster een GAF-score had van 45. Dit duidt op ernstige symptomen van beperking in sociaal functioneren. Dementie wordt genoemd in het verslag.

– een score van 8 op een schaal van 18 bij een in 2010 afgelegde FAB test;

– een op 9 februari 2012 gedateerd verslag van deskundige, sociaal psychiatrisch verpleegkundige, dat is gezien door deskundige, specialist ouderengeneeskunde. In dit verslag staat dat erflaatster functioneert op het niveau van een licht dementiesyndroom NAO.

Gedaagde betwist dat erflaatster niet in staat was haar wil te bepalen toen zij de testamenten tekende.

Vernietiging van een testament? Testament nietig vanwege wilsonbekwaamheid erflaatster? Uitleg. Bewijs. Deskundigen.

De rechter oordeelt als volgt.

Er zal een deskundige (specialist ouderengeneeskunde) worden benoemd die inzage dient te krijgen in het medische dossier van erflaatster teneinde te antwoorden op de volgende vragen:

1. Leed erflaatster op 17 juni 2013 en 25 augustus 2012 aan een geestelijke stoornis?
2. Kunt u inschatten of zij in staat was de testamenten, die zij op die dagen tekende, te begrijpen?
3. Was erflaatster op 24 juli 2012 in staat om de inhoud van de verklaring van 24 juli 2012 te begrijpen?
4. Zijn er nog opmerkingen die u voor de beoordeling van deze zaak van belang acht?

Eiseres dient het voorschot van de deskundige te voldoen (art 195 Rv).

Partijen mogen zich uitlaten over de voorgestelde vragen en de persoon van de te benoemen deskundige.

Testament: vernietigbaarheid

Artikel 4:43 lid 2 BW bepaalt dat een testament dat op basis van onjuiste beweegredenen is gemaakt vernietigbaar is wanneer (a) de door erflater ten onrechte veronderstelde omstandigheid die zijn beweegreden tot die uiterste wilsbeschikking is geweest in het testament zelf is aangeduid en (b) de erflater de beschikking niet zou hebben gemaakt als hij van de onjuistheid van veronderstelling kennis had gedragen.

Eiseres stelt dat erflaatster haar testament niet zou hebben gewijzigd als zij geweten had, dat eiseres geen grote onttrekkingen uit erflaatster vermogen zou hebben gedaan.

Erflaatster stelt niet dat in het testament melding gemaakt wordt van de onttrekkingen. Het bij dagvaarding overgelegde testament vermeldt geen beweegreden voor de wijziging van het testament of van de onterving van eiseres.

Het is onvoldoende dat erflaatster over haar beweegredenen (onttrekkingen) heeft gesproken bij de notaris, toen hij het testament voor haar wijzigde. Het testament is dan ook niet op deze grond vernietigbaar.

Gevolg van de hiervoor gegeven beslissing is, dat eiseres geen belang heeft bij de bankafschriften, die onttrekkingen uit het vermogen van erflaatster door eiseres zouden moeten aantonen.

Geen van de vorderingen houdt verder verband met deze bankafschriften. Indien echter gedaagde in haar hoedanigheid als executeur meent, dat deze bedragen moeten worden ingebracht, zal zij bewijs moeten bijbrengen van deze onttrekkingen. Doet gedaagde dat niet, dan mag eiseres er van uitgaan, dat van grote onttrekkingen geen sprake is geweest.

Testament: beroep op wijziging.

Het beroep op artikel 4:46 lid 2 BW (wijziging van het testament) is pas ter zitting gedaan, zodat gedaagde terecht bezwaar heeft gemaakt tegen deze wijziging van de eis.

Het beroep op artikel 4:46 lid 2 BW om te bewerkstellingen dat de onterving in het laatste testament ten gunste van eiseres wordt gewijzigd, moet reeds worden afgewezen, omdat dit artikel regels geeft over de uitleg van het testament.

De tekst betreffende de onterving van eiseres is echter duidelijk en voor uitleg is dan ook geen aanleiding. De gewijzigde eis moet worden afgewezen. Gedaagde is met deze beslissing niet in haar verdediging geschaad.

Wilt u de gehele uitspraak bekijken? Klik dan hier.

Heeft u een vraag over de uitleg van een testament, over de nietigheid of vernietigbaarheid van een testament, over de wilsonbekwaamheid van de erflater tijdens het opmaken van een testament, over de taken en bevoegdheden van een executeur of over het vaststellen van de omvang van de legitieme, belt u dan gerust onze advocaat nietig testament op 020-3980150.