Erfrecht. Uitleg van een testament. Erfbelasting. Verrekening van de verschuldigde erfbelasting met de erfdelen voor verdeling. Gelijke erfdelen? Ongerechtvaardigd verrijking?
De Rechtbank Noord-Holland heeft onlangs uitspraak gedaan over de uitleg van een testament met betrekking tot de verschuldigde erfbelasting.
Volgens eiser hebben gedaagde en betrokkene (de boedelgevolmachtigden) bij de afwikkeling van de nalatenschap van erflaatster een fout gemaakt, doordat zij vóór de uitbetaling van de erfdelen aan de erfgenamen de verschuldigde erfbelasting hebben verrekend met ieders erfdeel.
Daardoor hebben alle vier de erfgenamen onder aan de streep hetzelfde bedrag uitbetaald gekregen, maar omdat gedaagde 2 meer erfbelasting moet betalen heeft zij op papier € 3.912,00 meer gekregen dan de andere erfgenamen.
Volgens eiser is gedaagde 2 daardoor ongerechtvaardigd verrijkt.
Gedaagden hebben betwist dat zij bij de verdeling van de nalatenschap een fout hebben gemaakt.
Volgens hen moet het testament van erflaatster op zo een manier worden uitgelegd dat alle vier de erfgenamen netto, dus na betaling van de erfbelasting, allen een gelijk geldbedrag krijgen.
Dat het testament van erflaatster zo moet worden uitgelegd zoals gedaagden betogen volgt de rechtbank niet en dat legt zij hierna uit.
Erfrecht. Uitleg van een testament. Erfbelasting. Verrekening van de verschuldigde erfbelasting met de erfdelen voor verdeling. Gelijke erfdelen? Ongerechtvaardigd verrijking?
De rechter oordeelt als volgt.
Wanneer de bewoordingen van een testament niet duidelijk zijn, zal het testament uitgelegd moeten worden.
Voor uitleg van een testament is de maatstaf die is opgenomen in artikel 4:46 lid 1 Burgerlijk Wetboek (BW) van belang.
Daarin is bepaald dat bij uitleg van een uiterste wilsbeschikking (testament) moet worden gelet op de verhoudingen die het testament kennelijk wenst te regelen en op de omstandigheden waaronder het testament is gemaakt.
De partij die een beroep doet op een bepaalde uitleg van het testament, zal dan omstandigheden naar voren moeten brengen waaruit volgt dat de erflater die uitleg bij het opmaken van zijn testament voor ogen had.
Die omstandigheden hebben gedaagden niet naar voren gebracht.
De brief van 5 november 2023 waar zij in dit verband naar verwijzen is daarvoor in ieder geval onvoldoende, omdat daaruit op geen enkele manier volgt onder welke omstandigheden erflaatster het testament heeft opgemaakt.
Dat erflaatster de bedoeling of wens heeft gehad om met de opgenomen erfstelling te regelen dat iedere erfgenaam, ná betaling van de erfbelasting, een gelijk geldbedrag uit de nalatenschap ontvangt (zodat eventuele verschillen in de heffing van de erfbelasting daarmee gelijk getrokken worden) volgt daaruit in ieder geval niet.
Het testament van erflaatster is volstrekt helder en de situatie die zij met de daarin opgenomen erfstelling heeft willen regelen ook.
Uit de erfstelling volgt dat de (drie) kinderen van erflaatster en kleindochter (gedaagde 2), haar erfgenamen zijn en dat de nalatenschap onder hen gelijkelijk verdeeld moet worden.
Dat betekent dat alle vier de erfgenamen gelijke erfdelen verkrijgen.
Vervolgens is ieder van hen over zijn of haar verkregen erfdeel zelf erfbelasting verschuldigd.
Degene die iets verkrijgt uit een nalatenschap, is namelijk de belastingplichtige voor de erfbelasting.
Dat de erfbelasting in dit geval ook een schuld is van de nalatenschap (4:7 BW) betekent niet dat de erfgenamen de schuld in dit geval ook ieder voor een gelijk deel moeten dragen.
Als erflaatster zou hebben gewild dat haar kinderen en kleindochter gelijke, netto geldbedragen zouden ontvangen uit de nalatenschap, zoals gedaagden betogen, dan had zij dat in haar testament kunnen bepalen.
Dat heeft erflaatster (uitdrukkelijk) niet gedaan.
Erflaatster heeft haar kinderen en kleinkind benoemd tot haar erfgenamen, ieder voor een gelijk deel.
Dat bij de uitvoering van haar laatste wil ook rekening gehouden moet worden met de omstandigheid dat voor haar kleinkind een hoger tarief aan erfbelasting geldt dan voor haar kinderen, en dat dit bij uitbetaling van de erfdelen rechtgetrokken moet worden, kan niet gelezen worden in de opgenomen erfstelling.
Dit betekent dat de gevraagde verklaring voor recht zal worden toegewezen.
Wilt u de gehele uitspraak bekijken? Klik dan hier.
Heeft u een vraag aan onze advocaat nietig testament over de vereffening of verdeling van een erfenis, over de rechtsgeldigheid of uitleg van een testament of over de nietigheid van een testament, over de taken en bevoegdheden van de executeur, over het kindsdeel of over de legitieme of over de wilsbekwaamheid van de erflater ten tijde van het opmaken van het testament, belt u dan gerust onze advocaat nietig testament op 020-3980150.
Wilt u meer weten over de rechtsgeldigheid van een testament of over de nietigheid of vernietigbaarheid van een testament, bezoek dan onze website over het testament. Klik dan hier.
Wilt u meer weten over het erfrecht, bezoek dan onze website. Klik dan hier.
Wilt u meer weten over ons advocatenkantoor? Klik dan hier.