Het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden heeft op 21 januari 2020 uitspraak gedaan over de vraag of de nietigheid van het testament voldoende was onderbouwd.

Is het testament nietig?

Volgens appellanten moet het testament van hun vader nietig worden verklaard omdat vader ten tijde van het opmaken daarvan leed aan een geestelijke stoornis die hem belette tot een redelijke waardering van de daarbij betrokken belangen.

Zij hebben daartoe gesteld dat hun vader in 2003 drie beroertes heeft gehad en wilsonbekwaam was, hetgeen door geïntimeerden is betwist.

Nietig testament? Beroep op de nietigheid van het testament voldoende onderbouwd? Bewijs van wilsonbekwaamheid. Medisch dossier noodzakelijk als bewijs?

De rechter oordeelt als volgt.

Appellanten hebben geen medische gegevens kunnen overleggen.

Zowel het zorgdossier als het medische dossier van het verpleeghuis, waar vader medio 2003 was opgenomen, zijn vernietigd.

De toenmalige huisarts van vader is al enkele jaren met pensioen en zijn opvolgster heeft vader niet gekend.

De huisartsen zullen zich bovendien, wanneer zij worden opgeroepen als getuigen, beroepen op hun verschoningsrecht, aldus de advocaat appellanten.

Wel hebben zij enkele verklaringen overgelegd van (ex-)familieleden en van appellant zelf, alsmede van D, een oude bekende van vader die hem in 2003 weer in het verpleeghuis tegenkwam en verschillende keren sprak.

Artikel 3:34 lid 1 BW bepaalt dat een rechtshandeling blootstaat aan nietigheid of vernietigbaarheid als de betrokkene niet in staat was zijn voor die rechtshandeling vereiste wil te bepalen.

Er is in dat geval sprake van wilsonbekwaamheid.

Is sprake van een geestelijke stoornis, dan wordt de voor de rechtshandeling vereiste wil geacht te ontbreken indien (i) de stoornis een redelijke waardering van de bij de handeling betrokken belangen belette, of (ii) indien de wilsverklaring onder invloed van de stoornis is gedaan.

De wil wordt dus vermoed te hebben ontbroken als een stoornis aanwezig is en één van deze twee omstandigheden zich heeft voorgedaan.

Degene die zich op artikel 3:34 BW beroept zal dit alles moeten stellen en zo nodig bewijzen (zie ook PHR:2019:1113).

Met de overgelegde verklaringen hebben appellanten onvoldoende onderbouwd dat bij vader sprake was van een geestelijke stoornis ten tijde van het passeren van het testament.

Dat vader vergeetachtig en hulpbehoevend werd, is daarvoor niet voldoende.

Voor zover hun bewijsaanbod op die verschijnselen betrekking heeft, is dat dan ook niet ter zake doende.

Overigens is het feit dat vader enkele (klein-)kinderen heeft onterfd, hoewel hij eerder het ‘gelijkheidsbeginsel voor zijn kinderen’ aanhing, geen aanwijzing voor het bestaan van een geestelijke stoornis ten tijde van het testeren.

Daar komt nog bij dat vader vóór het opmaken van het testament verwikkeld was in een procedure met de onterfde kinderen over de door hen geblokkeerde veiling van roerende goederen, hetgeen een rationele verklaring kan zijn voor een gewijzigde opvatting over gelijke behandeling van zijn kinderen.

Het gedane bewijsaanbod van appellanten voorziet niet in een concreet aanbod om bewijs te leveren van een geestelijke stoornis op het moment van testeren nu zij niet beschikken over een medisch dossier.

In hun akte hebben zij hun bewijsaanbod ook niet nader geconcretiseerd in het licht van ontbrekende medische stukken en het gestelde beroep op het verschoningsrecht van de (voormalige) huisarts.

Dat mocht wel van hen worden verlangd.

Bij deze stand van zaken falen de grieven.

Wilt u de gehele uitspraak bekijken? Klik dan hier.

Heeft u een vraag aan onze advocaat nietig testament over de vereffening of verdeling van een erfenis, over de rechtsgeldigheid of uitleg van een testament of over de nietigheid van een testament, over de taken en bevoegdheden van de executeur, over het kindsdeel of over de legitieme of over de wilsbekwaamheid van de erflater ten tijde van het opmaken van het testament, belt u dan gerust onze advocaat nietig testament op 020-3980150.

Wilt u meer weten over de rechtsgeldigheid van een testament of over de nietigheid of vernietigbaarheid van een testament, bezoek dan onze website over het testament. Klik dan hier.